Friday, February 11, 2022

گرفنچ یا سندان

وێنە: محەممەد بەهادین
شوێن: قۆپیی قەراخ
درەخت: دارەبەن
رێکەوت: ١٣\١٠\٢٠٢١
 بریتییە لە گەشە کردنی درەخت بە شێوەی ناڕێک و شێواو کە لە شێوەی گرێیەکی خڕ بە تەنیشت قەد یا لکی درەختەکەوە دەردەکەوێت.  لە زمانی ئینگلیسی دا پێی دەگوترێت (Burl, burr ).  نێوەکەی پڕە لە گرێی پووخگەلی متبوو.  


دروست بوونی سندان لە سەر درەخت دەشێ ئاکامی ئازار و نارەحەتییەک بێت کە لە هەبوونی زام و برین، هەوکردنی نیتگی یا هەوکردنی کەڕوویین تووشی درەختەکە دەبێت.  دارتاشەکان و هونەرمەندان لە گرفنج\سندان کەرەستە و کاری هونەرییی زۆر جوان و دەگمەن و گرانبەها ساز دەکەن.


زۆربەی سندانەکان لە بنی درەخت و لەسەر رەگەکانی دروست دەبن؛ و زۆر جار هیچ کەس هەستی پێ ناکات تا درەختەکە ووشک دەبێت و دەکەوێت.  قەبارەیەکی دیاریکراویان نییە و بە گوێرەی قەبارەی درەختەکە رەنگە تیرەی گرفنچەکە تا ٨ مەتر گەورە بێت.  هەندێک جار بە چەشنێک گەورە دەبێت کە بە دەوری درەختەکەدا دەسووڕێتەوە.








Girfinç ya Sindan


Birîtîye le geşe kirdinî dirext be şêwey narrêk û şêwaw ke le şêwey girêyekî xirr be tenîşt qed ya likî dirextekewe derdekewêt.  Le zimanî Îngilîsî da pêy degutrêt (Burl, burr ).  Hundurrî pirre le girêy pûxgelî mitbû.  


Dirust bûnî sindan le ser dirext deşê akamî azar û narehetîyek bêt ke le hebûnî zam û birîn, hewkirdinî nîtigî ya hewkirdinî kerrûyînewe tûşî direxteke debêt.  Dartaşekan û hunermendan le girifnç\sindan kereste û karî hunerîy zor cuwan û degmen û giranbeha saz deken.


Zorbey sindanekan le binî dirext û leser regekanî dirust debin; û zor car hîç kes hestî pê nakat ta direxteke wişik debêt û dekewêt.  Qebareyekî diyarîkrawyan nîye û be gwêrey qebarey direxteke renge tîrey girfinçeke ta 8 metir gewre bêt.  Hendêk car be çeşnêk gewre debêt ke be dewrî direxteke da desûrrêtewe.





No comments:

Post a Comment

چووچ

چووچ یا چوچ لە واژەنامە کوردییەکاندا بە مانای سیرەتی منداڵی ساوا هاتووە.  سیرەت واژەیەکی پەرژینییە بە مانای ئەندامی نێرینەی مرۆڤ دێت.  بەڵام...